.
انواع داروهای چشم و زمان مصرف آنها
داروهای چشم یکی از مهم‌ترین روش‌های درمان بسیاری از بیماری‌ها و مشکلات چشمی هستند. قطره‌های چشمی و پمادهای چشمی برای درمان مشکلاتی مانند خشکی چشم، حساسیت، عفونت، التهاب، آب سیاه، بعضی بیماری‌های قرنیه و سایر اختلالات چشم استفاده می‌شوند.
با این حال، همه قطره‌های چشم کاربرد یکسانی ندارند و زمان مصرف داروهای چشم نیز به نوع دارو و بیماری بستگی دارد. برای مثال، برخی قطره‌های گلوکوم باید هر روز و در زمان مشخص استفاده شوند، در حالی که قطره‌های آنتی‌بیوتیک فقط در صورت تشخیص عفونت باکتریایی تجویز می‌شوند.
در این مقاله از مجله اینترنتی رفیق با انواع داروهای چشم، کاربرد آنها، زمان مناسب مصرف، نحوه صحیح استفاده از قطره چشم، عوارض احتمالی و نکات مهم هنگام مصرف آشنا می‌شویم.
توجه پزشکی: این مقاله برای افزایش آگاهی عمومی است و جایگزین معاینه چشم‌پزشک نیست. به‌خصوص قطره‌های آنتی‌بیوتیک، کورتونی و داروهای مربوط به گلوکوم نباید بدون تشخیص و تجویز پزشک استفاده شوند.
داروهای چشم چیستند؟
داروهای چشم شامل مجموعه‌ای از داروها هستند که برای درمان بیماری‌ها یا کاهش علائم مربوط به چشم و اطراف آن استفاده می‌شوند.
این داروها می‌توانند به شکل‌های مختلفی وجود داشته باشند:
- قطره چشم
- پماد چشم
- ژل چشمی
- داروهای خوراکی مرتبط با بیماری‌های چشم
- داروهای تزریقی که در شرایط تخصصی توسط پزشک استفاده می‌شوند
قطره‌های چشمی یکی از رایج‌ترین شکل‌های دارویی هستند، زیرا دارو را مستقیماً به سطح چشم می‌رسانند.
انواع داروهای چشم
داروهای چشم بر اساس کاربرد و مکانیسم اثر به گروه‌های مختلفی تقسیم می‌شوند.
مهم‌ترین انواع داروهای چشمی عبارت‌اند از:
- قطره‌های اشک مصنوعی و روان‌کننده
- قطره‌های ضدحساسیت
- قطره‌های آنتی‌بیوتیک
- قطره‌های ضدویروس
- قطره‌های ضدقارچ
- قطره‌های کورتونی و ضدالتهاب
- داروهای کاهش‌دهنده فشار چشم
- قطره‌های گشادکننده مردمک
- قطره‌های ترکیبی
- پمادها و ژل‌های چشمی
هر گروه کاربرد خاصی دارد و نمی‌توان یک داروی چشمی را برای تمام مشکلات چشم استفاده کرد.
قطره اشک مصنوعی و داروهای خشکی چشم
اشک مصنوعی یکی از رایج‌ترین محصولات مورد استفاده برای خشکی چشم است.
خشکی چشم ممکن است باعث علائمی مانند:
- سوزش
- احساس وجود جسم خارجی
- قرمزی
- خستگی چشم
- حساسیت به نور
- تاری دید موقت
شود.
در موارد خفیف، برخی اشک‌های مصنوعی بدون نسخه قابل تهیه هستند. در موارد شدیدتر، چشم‌پزشک ممکن است داروهای تجویزی مانند سیکلوسپورین یا لیفیتگراست را برای کمک به افزایش تولید اشک تجویز کند.
زمان مصرف اشک مصنوعی
زمان مصرف اشک مصنوعی به نوع محصول و شدت علائم بستگی دارد.
معمولاً می‌توان آن را در زمان بروز علائم خشکی طبق دستور روی محصول یا توصیه پزشک استفاده کرد.
اگر فرد به‌طور مداوم به قطره نیاز دارد، بهتر است علت خشکی چشم توسط چشم‌پزشک بررسی شود.
قطره‌های ضد حساسیت چشم
حساسیت چشم می‌تواند باعث:
- خارش
- قرمزی
- اشک‌ریزش
- سوزش
- احساس ناراحتی در چشم
شود.
قطره‌های ضدحساسیت می‌توانند برای کنترل برخی انواع آلرژی چشمی استفاده شوند.
بعضی از این قطره‌ها با مهار مواد شیمیایی دخیل در واکنش آلرژیک، علائم را کاهش می‌دهند.
زمان مصرف قطره ضد حساسیت
زمان مصرف این داروها به ماده مؤثره و شدت علائم بستگی دارد.
برخی داروهای ضدحساسیت برای مصرف روزانه طراحی شده‌اند و بعضی دیگر طبق نیاز یا برنامه‌ای که پزشک تعیین می‌کند استفاده می‌شوند.
بنابراین نباید صرفاً بر اساس شدت خارش، تعداد دفعات مصرف را خودسرانه افزایش داد.
قطره‌های آنتی بیوتیک چشم
قطره‌های آنتی‌بیوتیک چشم برای درمان برخی عفونت‌های باکتریایی چشم استفاده می‌شوند.
برخی از داروهای این گروه عبارت‌اند از:
- موکسی‌فلوکساسین
- سیپروفلوکساسین
- لووفلوکساسین
- افلوکساسین
- بسیفلوکساسین
این داروها در شرایط مختلفی مانند برخی عفونت‌های باکتریایی سطح چشم یا قرنیه ممکن است مورد استفاده قرار گیرند.
زمان مصرف قطره آنتی بیوتیک چشم
زمان و تعداد دفعات مصرف آنتی‌بیوتیک چشمی به نوع عفونت، شدت بیماری و داروی تجویزشده بستگی دارد.
بنابراین نباید برای هر قرمزی یا ترشح چشم، خودسرانه از قطره آنتی‌بیوتیک استفاده کرد.
همچنین آنتی‌بیوتیک برای عفونت‌های ویروسی یا قارچی مناسب نیست.
قطره‌های ضد ویروس چشم
برخی عفونت‌های ویروسی چشم ممکن است به داروهای ضدویروس نیاز داشته باشند.
از نمونه‌های داروهای ضدویروس چشمی می‌توان به برخی فرآورده‌های حاوی گانسیکلوویر اشاره کرد. انتخاب دارو به نوع ویروس و تشخیص پزشک بستگی دارد.
زمان مصرف داروهای ضد ویروس چشم
زمان مصرف داروهای ضدویروس به نوع عفونت و داروی تجویزشده بستگی دارد.
این داروها نباید برای قرمزی یا التهاب نامشخص چشم به صورت خودسرانه استفاده شوند.
داروهای ضد قارچ چشم
عفونت‌های قارچی چشم نسبتاً تخصصی هستند و درمان آنها باید زیر نظر چشم‌پزشک انجام شود.
یکی از داروهای شناخته‌شده این گروه ناتامایسین است که در برخی عفونت‌های قارچی قرنیه کاربرد دارد.
در صورت درد چشم، کاهش دید، حساسیت شدید به نور یا وجود سابقه آسیب چشمی، مراجعه سریع پزشکی اهمیت زیادی دارد.
قطره‌های کورتونی چشم
قطره‌های کورتونی چشم برای کاهش التهاب در برخی بیماری‌های چشمی استفاده می‌شوند.
از داروهای این گروه می‌توان به موادی مانند:
- پردنیزولون
- دگزامتازون
- فلورومتولون
- لوتپردنول
- دیفلپردنات
اشاره کرد.
این داروها می‌توانند در شرایط مشخص بسیار مفید باشند، اما مصرف نادرست آنها می‌تواند عوارض مهمی ایجاد کند.
زمان مصرف قطره کورتونی چشم
زمان مصرف قطره‌های کورتونی باید دقیقاً طبق دستور چشم‌پزشک باشد.
مدت مصرف و تعداد دفعات استفاده به علت التهاب و شدت بیماری بستگی دارد.
مصرف طولانی یا بدون کنترل کورتون‌های چشمی می‌تواند باعث افزایش فشار داخل چشم و در برخی شرایط افزایش خطر گلوکوم و آب مروارید شود.
به همین دلیل، نباید برای هر قرمزی چشم از قطره کورتونی استفاده کرد.
داروهای چشم برای گلوکوم
گلوکوم یا آب سیاه یکی از بیماری‌های مهم چشم است که می‌تواند به عصب بینایی آسیب برساند.
یکی از رایج‌ترین روش‌های درمان گلوکوم، استفاده از قطره‌های چشمی تجویزی برای کاهش فشار داخل چشم است.
گروه‌های مختلفی از داروها برای کاهش فشار چشم وجود دارند.
پروستاگلاندین‌ها
از داروهای این گروه می‌توان به:
- لاتانوپروست
- بیماتوپروست
- تراوپروست
- تافلوپروست
اشاره کرد.
این داروها با کمک به خروج مایع داخل چشم باعث کاهش فشار چشم می‌شوند.
برخی از آنها معمولاً روزی یک بار استفاده می‌شوند و در بسیاری از بیماران زمان مصرف به ساعات شبانه نزدیک است؛ با این حال، زمان دقیق باید مطابق نسخه پزشک باشد.
بتابلوکرهای چشمی
تیمولول و برخی داروهای مشابه در گروه بتابلوکرهای چشمی قرار می‌گیرند.
این داروها با کاهش تولید مایع داخل چشم می‌توانند فشار چشم را پایین بیاورند.
از آنجا که بعضی داروهای این گروه می‌توانند اثرات سیستمیک داشته باشند، سابقه بیماری‌های قلبی یا تنفسی باید به پزشک اطلاع داده شود.
مهارکننده‌های کربنیک انهیدراز
داروهایی مانند:
- دورزولامید
- برینزولامید
در این گروه قرار دارند.
این داروها نیز با کاهش تولید مایع داخل چشم به کاهش فشار چشم کمک می‌کنند.
آگونیست‌های آلفا
بریمونیدین یکی از داروهای شناخته‌شده این گروه است.
این دارو می‌تواند از طریق کاهش تولید مایع و افزایش خروج آن، فشار داخل چشم را کاهش دهد.
زمان مصرف داروهای گلوکوم
زمان مصرف داروهای گلوکوم اهمیت زیادی دارد.
بسته به نوع دارو ممکن است مصرف:
- یک بار در روز
- دو بار در روز
- یا چند بار در روز
تجویز شود.
بیماران مبتلا به گلوکوم نباید بدون مشورت پزشک مصرف قطره را قطع کنند؛ زیرا درمان منظم برای جلوگیری از پیشرفت آسیب عصب بینایی اهمیت دارد.
قطره‌های گشادکننده مردمک
برخی داروهای چشمی برای گشاد کردن مردمک استفاده می‌شوند.
این داروها معمولاً در معاینه چشم و برای بررسی قسمت‌های داخلی چشم کاربرد دارند.
برخی قطره‌ها نیز ممکن است در شرایط خاص درمانی توسط چشم‌پزشک تجویز شوند.
پس از گشاد شدن مردمک ممکن است:
- تاری دید نزدیک
- حساسیت به نور
- افزایش موقت حساسیت چشم به روشنایی
ایجاد شود.
این داروها باید طبق دستور پزشک یا در محیط درمانی استفاده شوند.
پمادهای چشمی
پمادهای چشمی نیز برای بعضی بیماری‌های چشم و پلک استفاده می‌شوند.
مزیت پماد این است که مدت بیشتری روی سطح چشم باقی می‌ماند.
به همین دلیل بعضی پمادها، به‌ویژه برای استفاده شبانه، تجویز می‌شوند.
برای مثال، در برخی موارد بلفاریت ممکن است پزشک پماد آنتی‌بیوتیک را توصیه کند و زمان استفاده می‌تواند پیش از خواب باشد.
پماد چشم یا قطره چشم؟
انتخاب بین پماد و قطره به بیماری و هدف درمان بستگی دارد.
پمادها ممکن است پس از مصرف باعث تاری دید موقت شوند و به همین دلیل گاهی مصرف آنها در شب راحت‌تر است.
داروهای ترکیبی چشم
برخی فرآورده‌های چشمی دارای بیش از یک ماده مؤثره هستند.
برای مثال، بعضی داروها ترکیبی از:
- آنتی‌بیوتیک + کورتون
- دو داروی کاهش‌دهنده فشار چشم
- داروی ضدالتهاب + داروی ضدعفونی‌کننده
هستند.
این داروها باید فقط در شرایط مناسب و طبق تشخیص پزشک مصرف شوند.
به‌خصوص ترکیبات حاوی کورتون نباید برای قرمزی چشم به صورت خودسرانه استفاده شوند.
جدول انواع داروهای چشم
| نوع داروی چشم | کاربرد اصلی | نمونه | زمان مصرف |
|---|---|---|---|
| اشک مصنوعی | خشکی و سوزش چشم | فرآورده‌های اشک مصنوعی | طبق نیاز یا دستور پزشک |
| ضدحساسیت | خارش و آلرژی | داروهای ضدآلرژی چشمی | طبق نوع دارو |
| آنتی‌بیوتیک | برخی عفونت‌های باکتریایی | موکسی‌فلوکساسین | طبق نسخه |
| ضدویروس | برخی عفونت‌های ویروسی | گانسیکلوویر | طبق نسخه |
| ضدقارچ | برخی عفونت‌های قارچی | ناتامایسین | طبق نسخه |
| کورتونی | التهاب‌های مشخص | پردنیزولون، لوتپردنول | فقط طبق تجویز |
| کاهش فشار چشم | گلوکوم | لاتانوپروست، تیمولول | طبق برنامه پزشک |
| گشادکننده مردمک | معاینه و برخی کاربردهای درمانی | بسته به شرایط | طبق دستور پزشک |
| پماد چشمی | برخی عفونت‌ها و بیماری‌های سطح چشم | بسته به بیماری | گاهی شب‌ها یا طبق نسخه |
زمان مصرف قطره چشم چه اهمیتی دارد؟
برخی داروهای چشم باید در زمان مشخص استفاده شوند تا اثر مناسب خود را داشته باشند.
این موضوع به‌خصوص در داروهای گلوکوم اهمیت دارد؛ زیرا درمان معمولاً باید به شکل منظم ادامه پیدا کند.
برای بعضی داروهای دیگر نیز زمان مصرف می‌تواند بر اساس وعده غذایی، فاصله بین داروها یا زمان خواب تعیین شود.
بنابراین بهترین زمان مصرف را باید از روی نسخه و دستور پزشک یا داروساز مشخص کرد.
فاصله بین دو قطره چشم چقدر باشد؟
اگر پزشک چند نوع قطره مختلف برای شما تجویز کرده است، بهتر است بین استفاده از قطره‌های مختلف حداقل ۵ دقیقه فاصله باشد تا قطره دوم باعث شسته شدن قطره اول نشود.
اگر همزمان از قطره و پماد چشمی استفاده می‌کنید، ترتیب مصرف را از پزشک یا داروساز بپرسید.
روش صحیح استفاده از قطره چشم
استفاده صحیح از قطره چشم به اندازه انتخاب دارو اهمیت دارد.
روش کلی استفاده عبارت است از:
- دست‌ها را با آب و صابون بشویید.
- سر را کمی به عقب ببرید.
- به سمت بالا نگاه کنید.
- پلک پایین را به آرامی پایین بکشید.
- قطره را داخل فضای ایجادشده بریزید.
- نوک قطره‌چکان را به چشم یا مژه‌ها نزنید.
- چشم را ببندید.
- برای حدود یک دقیقه گوشه داخلی چشم را به‌آرامی فشار دهید.
این روش می‌تواند به ماندن دارو در چشم و کاهش ورود آن به مسیر اشکی کمک کند.
نکات بهداشتی هنگام استفاده از قطره چشم
برای کاهش خطر آلودگی و عفونت:
- قبل از مصرف دست‌ها را بشویید.
- نوک قطره‌چکان را لمس نکنید.
- نوک بطری را به چشم نزنید.
- قطره را با فرد دیگری به اشتراک نگذارید.
- درپوش بطری را بعد از مصرف ببندید.
- قطره را طبق شرایط نگهداری درج‌شده روی بسته‌بندی نگهداری کنید.
تماس نوک بطری با چشم یا پلک می‌تواند خطر آلودگی دارو را افزایش دهد.
عوارض داروهای چشم
داروهای چشمی نیز مانند سایر داروها ممکن است عوارض ایجاد کنند.
برخی عوارض احتمالی عبارت‌اند از:
- سوزش موقت
- خارش
- قرمزی
- اشک‌ریزش
- تاری دید موقت
- خشکی چشم
- حساسیت
- تغییر رنگ عنبیه در برخی داروها
- تغییرات ضربان قلب یا تنفس در برخی داروهای خاص
نوع و شدت عوارض به داروی مصرفی بستگی دارد. برای مثال، برخی داروهای گلوکوم می‌توانند علاوه بر عوارض چشمی، عوارض سیستمیک نیز ایجاد کنند.
آیا قطره کورتونی چشم خطرناک است؟
قطره‌های کورتونی در صورت تجویز صحیح می‌توانند برای کنترل التهاب بسیار مفید باشند.
اما مصرف خودسرانه یا طولانی‌مدت آنها می‌تواند خطر افزایش فشار داخل چشم و آب مروارید را افزایش دهد.
بنابراین استفاده از قطره‌های کورتونی بدون تشخیص چشم‌پزشک توصیه نمی‌شود.
آیا می توان برای قرمزی چشم از هر قطره ای استفاده کرد؟
خیر.
قرمزی چشم می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد؛ از خشکی و حساسیت گرفته تا عفونت، التهاب، آسیب قرنیه یا مشکلات جدی‌تر.
به همین دلیل انتخاب دارو باید بر اساس علت قرمزی انجام شود.
استفاده خودسرانه از قطره‌های آنتی‌بیوتیک یا کورتونی ممکن است بیماری اصلی را پنهان کند یا باعث عوارض شود.
داروهای چشم در کودکان
مصرف داروهای چشمی در کودکان باید با دقت بیشتری انجام شود.
سن کودک، نوع بیماری، وزن، نوع دارو و شرایط پزشکی او می‌تواند در انتخاب درمان تأثیر داشته باشد.
برخی داروهای چشمی نیز محدودیت‌های سنی خاصی دارند.
بنابراین نباید قطره چشم بزرگسالان را بدون نظر پزشک برای کودک استفاده کرد.
داروهای چشم در دوران بارداری
در دوران بارداری و شیردهی، انتخاب دارو باید با توجه به شرایط مادر و جنین یا نوزاد انجام شود.
اگر باردار هستید یا قصد بارداری دارید، پیش از استفاده از داروهای چشمی تجویزی یا بدون نسخه، پزشک و داروساز را در جریان قرار دهید.
چه زمانی برای مشکل چشم باید به پزشک مراجعه کرد؟
برخی مشکلات چشم نیاز به بررسی سریع پزشکی دارند.
در صورت بروز علائمی مانند:
- کاهش ناگهانی دید
- درد شدید چشم
- آسیب یا ضربه به چشم
- حساسیت شدید به نور
- دیدن هاله‌های غیرطبیعی همراه با درد
- قرمزی شدید همراه با کاهش دید
- ترشح شدید
- مشاهده ناگهانی لکه‌ها یا نورهای چشمک‌زن
- احساس وجود جسم خارجی پس از آسیب
باید سریعاً ارزیابی پزشکی انجام شود.
آیا مصرف خودسرانه داروهای چشم خطرناک است؟
بله.
چشم عضو حساسی است و انتخاب داروی نامناسب می‌تواند باعث تأخیر در تشخیص بیماری یا ایجاد عوارض شود.
به‌خصوص مصرف خودسرانه موارد زیر توصیه نمی‌شود:
- قطره کورتونی
- قطره آنتی‌بیوتیک
- داروهای کاهش‌دهنده فشار چشم
- قطره‌های بی‌حس‌کننده
- قطره‌های ترکیبی
برخی قطره‌های بی‌حس‌کننده نیز مخصوص استفاده پزشکی هستند و برای مصرف خانگی طراحی نشده‌اند.
آیا قطره چشم تاریخ مصرف دارد؟
بله.
قطره‌های چشم باید تا تاریخ درج‌شده روی بسته‌بندی و مطابق دستور سازنده نگهداری شوند.
پس از باز شدن نیز ممکن است مدت مصرف مجاز با تاریخ انقضای درج‌شده روی جعبه متفاوت باشد.
بنابراین باید دستور روی بسته‌بندی یا توصیه داروساز را رعایت کرد و از مصرف قطره‌ای که مدت مجاز پس از باز شدن آن گذشته است خودداری کرد.
آیا می توان قطره چشم را در یخچال نگهداری کرد؟
همه قطره‌های چشم به نگهداری در یخچال نیاز ندارند.
شرایط نگهداری هر محصول روی بسته‌بندی یا بروشور آن مشخص می‌شود.
بنابراین قبل از قرار دادن دارو در یخچال یا محیط دیگر، دستور سازنده را بررسی کنید.
سوالات متداول درباره انواع داروهای چشم
بهترین داروی چشم چیست؟
دارویی به نام «بهترین داروی چشم» برای همه افراد وجود ندارد. انتخاب دارو به علت بیماری، تشخیص پزشک، سن، شرایط سلامت و داروهای مصرفی فرد بستگی دارد.
بهترین قطره برای خشکی چشم چیست؟
برای خشکی چشم، اشک مصنوعی یکی از گزینه‌های رایج است. در موارد شدیدتر ممکن است چشم‌پزشک داروهای تجویزی مانند سیکلوسپورین یا لیفیتگراست را توصیه کند.
قطره چشم را چند بار در روز استفاده کنیم؟
تعداد دفعات مصرف به نوع قطره و بیماری بستگی دارد. بعضی داروها روزی یک بار و بعضی چند بار در روز مصرف می‌شوند؛ بنابراین باید نسخه یا دستور پزشک رعایت شود.
بهترین زمان مصرف قطره گلوکوم چه زمانی است؟
زمان مصرف به نوع دارو بستگی دارد. برخی داروهای گلوکوم یک بار در روز و برخی داروها چند بار در روز استفاده می‌شوند. بعضی از داروهای این گروه معمولاً شب‌ها تجویز می‌شوند، اما برنامه دقیق باید توسط پزشک مشخص شود.
آیا قطره آنتی بیوتیک برای هر قرمزی چشم مناسب است؟
خیر. قرمزی چشم دلایل مختلفی دارد و آنتی‌بیوتیک فقط در برخی عفونت‌های باکتریایی کاربرد دارد.
آیا قطره کورتونی چشم برای قرمزی مناسب است؟
خیر، نباید خودسرانه استفاده شود. کورتون چشمی در برخی التهاب‌ها کاربرد دارد اما مصرف نادرست آن می‌تواند باعث افزایش فشار داخل چشم و عوارض دیگر شود.
بین دو قطره چشم چقدر فاصله باشد؟
اگر چند قطره مختلف تجویز شده است، معمولاً باید حداقل ۵ دقیقه بین قطره‌ها فاصله باشد.
آیا می توان قطره چشم دیگران را استفاده کرد؟
خیر. داروی چشمی باید بر اساس بیماری و شرایط همان فرد انتخاب شود و اشتراک‌گذاری قطره می‌تواند خطر آلودگی را افزایش دهد.
آیا بعد از ریختن قطره چشم باید چشم را ببندیم؟
بستن آرام چشم و فشار ملایم روی مجرای اشکی برای حدود یک دقیقه می‌تواند به ماندن دارو در چشم کمک کند و ورود آن به مسیر اشکی را کاهش دهد.
آیا همه داروهای چشم به شکل قطره هستند؟
خیر. داروهای چشمی می‌توانند به شکل قطره، پماد، ژل و در شرایط تخصصی به شکل داروهای تزریقی یا خوراکی مورد استفاده قرار گیرند.
جمع بندی
انواع داروهای چشم بسیار متنوع هستند و هر گروه برای بیماری یا شرایط مشخصی کاربرد دارد. اشک مصنوعی برای خشکی چشم، داروهای ضدحساسیت برای برخی آلرژی‌ها، آنتی‌بیوتیک‌ها برای بعضی عفونت‌های باکتریایی، داروهای ضدویروس و ضدقارچ برای عفونت‌های خاص و داروهای کورتونی برای برخی التهاب‌های چشمی استفاده می‌شوند.
در بیماران مبتلا به گلوکوم نیز داروهای مختلفی برای کاهش فشار داخل چشم وجود دارد و مصرف منظم آنها برای جلوگیری از پیشرفت آسیب عصب بینایی اهمیت دارد.
زمان مصرف داروهای چشم نیز به نوع دارو و بیماری بستگی دارد. برخی داروها یک بار در روز و برخی چند بار در روز استفاده می‌شوند. اگر چند قطره مختلف دارید، معمولاً باید بین آنها حداقل ۵ دقیقه فاصله باشد.
مهم‌ترین نکته این است که از مصرف خودسرانه قطره‌های آنتی‌بیوتیک، کورتونی و داروهای گلوکوم خودداری کنید. قرمزی، درد یا تاری دید همیشه به یک علت مشخص مربوط نیست و انتخاب اشتباه دارو می‌تواند مشکل را تشدید کند.
.
